بوکسیت
Bauxite
بوکسیت منبع اصلی تولید آلومینیوم است. این ماده نخستینبار در سال ۱۸۲۱ کشف شد و نام آن از منطقهای به نام بوکسیت در فرانسه گرفته شده است. بوکسیت یک سنگ رسوبی است که ترکیبات اکسید آلومینیوم و ناخالصیهای دیگر، اجزای اصلی آن را تشکیل میدهند. منشأهای مختلف بوکسیت، باعث ایجاد ویژگیهای فیزیکی و شیمیایی گوناگون در آن میشود. استخراج فلز آلومینیوم از بوکسیت طی سه مرحله اصلی انجام میگیرد: استخراج، پالایش و ذوب.
بوکسیت معمولاً بر اساس نوع کاربردش طبقهبندی میشود و بهطور گسترده در سایندهها، صنایع شیمیایی و مواد نسوز مورد استفاده قرار میگیرد.


سنگ معدن بوکسیت نسوز (Refractory Bauxite Ore)
بوکسیت نسوز یک سنگ معدن آلومینیوم مهم است که ترکیب اصلی آن بوکسیت میباشد. این ماده معدنی در صنایع مختلف نقش کلیدی ایفا میکند. در ادامه، مهمترین کاربردهای آن آورده شده است:
-
تولید آلومینیوم:
بوکسیت نسوز ماده اولیه اصلی برای استخراج فلز آلومینیوم است که از طریق فرآیند بایر و سپس الکترولیز به آلومینیوم خالص تبدیل میشود. -
مواد نسوز:
این سنگ معدن در تولید آجرهای نسوز و پوششهای مقاوم در برابر حرارت کاربرد دارد و به طور گسترده در صنایع فولاد و کورههای صنعتی مورد استفاده قرار میگیرد. -
تولید سرامیک:
در صنعت سرامیک بهعنوان منبع آلومینیوم بهکار میرود و موجب افزایش استحکام و مقاومت سایشی محصولات سرامیکی میشود. -
مواد اولیه شیمیایی:
از بوکسیت نسوز برای تولید پودر بوکسیت استفاده میشود که در ساخت محصولاتی نظیر آلومینات سدیم (Sodium Aluminate) کاربرد دارد. -
تصفیه آب:
به عنوان عامل تصفیه در فرایندهای تصفیه آب، برای حذف ناخالصیها و آلایندهها مورد استفاده قرار میگیرد. -
افزودنیهای لاستیک و پلاستیک:
در صنایع لاستیک و پلاستیک به عنوان فیلر (پرکننده) جهت تقویت خواص مکانیکی مواد به کار میرود. -
صنعت ساختمان:
در صنعت ساختوساز، برای بهبود ویژگیهای بتن و سایر مصالح ساختمانی مورد استفاده قرار میگیرد.
این کاربردهای گسترده، بوکسیت نسوز را به یکی از مواد اولیه حیاتی در صنایع متنوع تبدیل کرده است.
خصوصیات و ویژگیها

| Item | Chemical analysis /% | Bulk density
(g/cm3) |
Water absorption/% | ||||
| Al2O3 | Fe2O3 | TiO2 | CaO+MgO | R2O | |||
| AL-88 | ≥88 | ≤1.5 | ≤4.0 | ≤0.4 | ≤0.4 | ≥3.15 | ≤4 |
| AL-85 | ≥85 | ≤1.8 | ≤4.0 | ≤0.4 | ≤0.4 | ≥3.10 | ≤4 |
| AL-80 | >80 | ≤2.0 | ≤4.0 | ≤0.5 | ≤0.5 | ≥2.90 | ≤5 |
| AL-70 | 70-80 | ≤2.0 | – | ≤0.6 | ≤0.6 | ≥2.75 | ≤5 |
| AL-60 | 60-70 | ≤2.0 | – | ≤0.6 | ≤0.6 | ≥2.65 | ≤6 |
| AL-50 | 50-60 | ≤2.5 | – | ≤0.6 | ≤0.6 | ≥2.45 | ≤6 |
بوکسیت نسوز (Refractory Bauxite) چیست؟
بوکسیت نسوز نوعی بوکسیت با درصد بالای آلومینا (Al₂O₃) است که عمدتاً برای تولید مواد نسوز و همچنین استخراج آلومینیوم استفاده میشود. میزان آلومینای موجود در این نوع بوکسیت معمولاً بین ۵۰ تا ۹۰ درصد است و دارای مقاومت حرارتی و مقاومت در برابر سرباره بسیار خوبی میباشد.
بوکسیت نسوز در دماهای بالا پایداری ساختاری خود را حفظ میکند و به همین دلیل، ماده اولیه کلیدی در تولید آجرهای نسوز آلومینایی، جرمهای نسوز، ملاتهای نسوز و سایر مواد مشابه محسوب میشود. این مواد به طور گسترده در پوشش داخلی تجهیزات دمای بالا مانند کورههای بلند، کورههای الکتریکی و کورههای حرارتی برای ایجاد عایق حرارتی و محافظت نسوز به کار میروند.
علاوه بر این، بوکسیت نسوز در فرآیند تولید آلومینیوم نیز نقش دارد. ابتدا با استفاده از فرآیند بایر (Bayer Process) آلومینا استخراج میشود و سپس از طریق الکترولیز، فلز آلومینیوم تولید میگردد.
به دلیل ویژگیهای چندمنظوره، بوکسیت نسوز در بسیاری از صنایع از جمله متالورژی، صنایع شیمیایی و سرامیک نقش بسیار مهمی ایفا میکند.
انواع بوکسیت و ترکیبات اصلی آنها:
-
گیبسیتی یا بوکسیت تریهیدرات (Gibbsite or Trihydrate Bauxite):
-
ترکیب اصلی: گیبسیت (Al(OH)₃)
-
این نوع بوکسیت معمولاً دارای درصد بالاتری از اکسید آلومینیوم (Al₂O₃) است و برای تولید آلومینا (در فرآیند پالایش بوکسیت) بسیار مناسب میباشد.
-
-
بهمیتی یا بوکسیت مونوهیدرات (Boehmite or Monohydrate Bauxite):
-
ترکیب اصلی: دیاسپور (AlO(OH))
-
این نوع بوکسیت نیز حاوی اکسید آلومینیوم است، اما در فرآیند پالایش نیاز به دمای بالاتر و فشار بیشتری برای تجزیه دارد.
-
-
کائولینیتی یا بوکسیت دیاسپوری (Kaolinitic or Diasporic Bauxite):
-
ترکیب اصلی: کائولینیت (Al₂Si₂O₅(OH)₄) و گیبسیت (AlO(OH))
-
این نوع معمولاً درصد پایینتری از اکسید آلومینیوم دارد، اما ممکن است حاوی سیلیس و آهن بیشتری باشد. برای استخراج آلومینیوم از این نوع بوکسیت به فرآیند پیچیدهتری نیاز است.
-
| وزن | 1 کیلوگرم |
|---|---|
| ابعاد | 25 × 125 × 25 سانتیمتر |











نقد و بررسیها
هنوز بررسیای ثبت نشده است.